برای خیلی از افرادی که با آپنه خواب دست‌وپنجه نرم می‌کنند، جراحی لاغری مثل یک نقطه امید دیده می‌شود؛ امیدی برای نفس‌کشیدن راحت‌تر، خواب عمیق‌تر و اینکه با انرژی بیشتر بیدار شوند. واقعیت این است که کنترل آپنه خواب بعد از عمل لاغری اغلب اتفاق می‌افتد؛ اما این تغییر همیشه خودبه‌خود و دائمی اتفاق نخواهد افتاد و به مراقبت و مدیریت آگاهانه نیاز دارد.

در این مقاله از وبلاگ دکتر حیدری به‌طور شفاف توضیح می‌دهیم جراحی لاغری چه تاثیری بر آپنه خواب می‌گذارد؛ چرا بعضی افراد بعداز عمل همچنان با این مشکل روبه‌رو هستند و چگونه می‌توان آپنه خواب را بعداز جراحی به‌درستی کنترل کرد. اگر می‌خواهید بدانید بعد از عمل دقیقا چه انتظاری باید داشته باشید و چطور از نتیجه جراحی برای داشتن خواب سالم‌تر محافظت کنید، مطالعه ادامه مطلب را به شما پیشنهاد می‌کنیم.

بررسی تاثیر جراحی بر بهبود وضعیت آپنه خواب

جراحی‌های لاغری مانند اسلیو معده با کم‌کردن وزن اضافی می‌توانند کمک بزرگی به بهبود و حتی کنترل آپنه خواب بعد از عمل لاغری کند. همچنین فشار واردشده به راه‌های هوایی را کمتر می‌کنند تا تنفس در خواب منظم‌تر شود. کاهش شاخص AHI، عملکرد بهتر ریه‌ها و کم‌شدن التهاب بدن، از نتایج مهم این جراحی به شمار می‌روند و باعث می‌شوند خواب شبانه عمیق‌تر شود. با اینکار انرژی روزانه فرد به‌شکل محسوسی افزایش پیدا خواهد کرد.

بااین‌حال، همه افراد به یک اندازه از این جراحی نتیجه نمی‌گیرند و عواملی مثل شدت آپنه قبل‌از عمل، سن و ساختار بدن در میزان بهبودی نقش دارند. به همین دلیل، انجام معاینات پزشکی منظم بعد جراحی و پیگیری وضعیت تنفس در خواب اهمیت زیادی دارد؛ چون اینکار کمک می‌کند تصمیم‌گیری درباره ادامه یا قطع درمان‌های کمکی با اطمینان و خیال راحت‌تری انجام شود.

چرا آپنه خواب بعد از جراحی لاغری بهبود پیدا نمی‌کند؟

برای بسیاری از افرادی که جراحی لاغری انجام می‌دهند، کاهش شدت آپنه خواب اتفاق می‌افتد؛ اما اگر بهبودی کامل حاصل نشود، این موضوع ناامیدکننده به نظر می‌رسد. واقعیت این است که باقی‌ماندن آپنه خواب بعد از عمل به معنی شکست جراحی نیست.

این اتفاق اغلب به عوامل مختلفی مانند نوع آپنه و وضعیت عمومی سلامت فرد برمی‌گردد که همه آن‌ها فقط با کاهش وزن قابل‌حل نیستند. دانستن این دلایل کمک می‌کند با دید واقع‌بینانه‌تری مسیر درمان را ادامه دهید.

1. شدت اولیه بیماری و میزان کاهش وزن

اگر آپنه خواب پیش‌از جراحی شدید بوده باشد، بدن برای رسیدن به بهبودی کامل به زمان و شرایط بیشتری نیاز دارد و حتی با کاهش وزن قابل‌توجه ممکن است بخشی از علائم باقی بماند. همچنین زمانی که کاهش وزن به‌حد کافی نرسد، فشار روی راه‌های هوایی به‌طور کامل کم نمی‌شود و اختلال تنفس در خواب احتمالا همچنان ادامه داشته باشد.

2. عوامل آناتومیک مستقل از چربی

اگرچه جراحی لاغری وزن اضافی را کاهش می‌دهد؛ اما ساختار استخوانی و برخی ویژگی‌های ذاتی بدن را تغییر نمی‌دهد. این مسئله نقش مهمی در کنترل آپنه خواب بعد از عمل لاغری دارد. شکل فک و صورت، بزرگی زبان، لوزه‌های حجیم یا کام نرم بلند، حتی بعد از لاغری هم ممکن است مسیر تنفس را تنگ نگه دارند و مانع برطرف‌شدن کامل آپنه خواب شوند.

3. نوع آپنه و مکانیسم‌های عصبی

در برخی افراد، آپنه خواب فقط به انسداد راه هوایی مربوط نمی‌شود و ریشه آن به نحوه تنظیم تنفس توسط مغز بازمی‌گردد. در این شرایط، طبیعی است که کاهش وزن اثر محدودی داشته باشد و وقفه‌های تنفسی حتی بعداز جراحی هم به‌طور کامل از بین نروند.

4. سن و وضعیت سلامت عمومی

با بالاتر رفتن سن، عضلات گلو به‌تدریج قدرت و انعطاف‌پذیری خود را از دست می‌دهند و همین موضوع روند بهبود آپنه خواب را دشوارتر می‌کند. ابتلا به بیماری‌هایی مانند دیابت کنترل‌نشده یا فشارخون بالا نیز می‌تواند باعث شود روند بهبود آپنه خواب بعد از عمل لاغری کندتر پیش برود یا علائم به‌طور کامل برطرف نشوند.

5. وضعیت بدن فرد هنگام خواب

در بعضی افراد، آپنه خواب بیشتر زمانی دیده می‌شود که به پشت می‌خوابند و این الگو حتی پس‌از کاهش وزن هم احتمالا باقی بماند. خوابیدن به پشت می‌تواند باعث عقب‌رفتن زبان و فک شود و راه هوایی را در طول خواب محدود کند.

چگونه آپنه خواب بعد از عمل لاغری را کنترل کنیم؟

کنترل آپنه خواب بعد از عمل لاغری یک روند تدریجی و چندبعدی محسوب می‌شود و تنها به کاهش وزن محدود نمی‌ماند. جراحی با کم‌کردن چربی‌های اطراف گردن و گلو و بهبود ظرفیت ریه‌ها مسیر تنفس را بازتر می‌کند؛ اما برای رسیدن به کنترل پایدار بیماری باید مجموعه‌ای از اقدامات درمانی و رفتاری به‌صورت هم‌زمان دنبال شود. در جدول زیر انواع راهکارهای موثر کنترل آپنه خواب بعداز جراحی لاغری را معرفی کرده‌ایم:

نکته مهم این است که کمترشدن خروپف یا احساس انرژی بیشتر همیشه به معنای درمان کامل نیست و آپنه خواب می‌تواند بدون نشانه‌های واضح ادامه داشته باشد. به همین دلیل، انجام تست خواب مجدد و پیگیری وضعیت تنفس بعد جراحی کمک می‌کند شرایط واقعی بدن به‌درستی ارزیابی شود؛ بنابراین، مسیر درمان با آرامش و اطمینان بیشتری ادامه پیدا خواهد کرد.

جمع‌بندی

جراحی لاغری می‌تواند کمک بزرگی به کاهش شدت آپنه خواب و بهترشدن کیفیت خواب شبانه کند؛ اما برای اینکه این بهبود ماندگار باشد، به کمی توجه و پیگیری نیاز دارد. انجام معاینات پزشکی منظم بعد جراحی و توجه به موضوعاتی مثل تغذیه قبل خواب برای کاهش آپنه و مدیریت استرس و بهبود کیفیت خواب، کمک می‌کند نتیجه جراحی لاغری حفظ شود.

اگر شما هم بعداز عمل لاغری تجربه‌ای در مورد آپنه خواب داشته‌اید، تجربه ارزشمند خود را در بخش نظرات با دیگر خوانندگان به اشتراک بگذارید تا برای بقیه هم مفید باشد.